Қисқа җавап

Мунтизим оттура меңиш иммун муһапизини мустәһкәмләйду: аз шамаллайсән, әгәр ағрисаң — йениклирәк вә қисқирақ. Бу бир қетимлиқ «зәрядкә» тоғрисида әмәс, бәлки һәрикәт қилиш адитиниң жиғилма тәсири тоғрисида. Муһим бир иҗабийәт: дәл оттура йүкләм пайдилиқ, һалдин кәткүзидиған артуқ мусапиләр әмәс


Пааллар аз ағрийду

British Journal of Sports Medicine · 2011
Ниман — шамаллаш күнлири 43% аз
1 000 чоң кишини шамаллаш пәслидә 12 һәптә күзәтти. Паал болғанларда (һәптидә 5+ күн меңиштәк аэроб йүкләмләр) шамаллаш күнлири 43% аз болди, һәрикәтсизләргә қариғанда, ағрип қалғанда аламәтләр болса йениклирәк еди. Яхши һалити вә мунтизим пааллиқ ОРВИ ға қарши қалқан сүпитидә ишлиди.

Иммунитет билән немә йүз бериду

Journal of Sport and Health Science · 2019
Ниман вә Венц — һәр сәйлә муһапизини сәпәрвәр қилиду
Шәрһ көрсәттики, оттура пааллиқниң һәр сессияси иммун һүҗәйрилирини қан еқими вә тоқумиларға чиқириду, «иммун назаритини» — организмни вируслар вә зәхимләнгән һүҗәйрилирини издәп патрулдиш — күчәйтиду. Буни жиллар бойи мунтизим тәкрарлаш иммунитетни қоллайду, хроник яллуғланишни азайтиду вә униң яшқа бағлиқ аҗизлишини астилитиду (иммунитетниң қериши).

«Иммун назаритидин» башқа, меңиш иммунитеткә вастилиқму ярдәм қилиду:

  • Хроник яллуғланишни азайтиду, у муһапизә күчлирини йепранидиду
  • Стресс гормонлирини азайтиду — хроник стресс иммунитетни бесиду
  • Уйқуни яхшилайду, уйқуда болса иммун системиси тиклиниду (меңиш вә уйқуни көрүң)
  • Қан айлинишни яхшилайду — иммун һүҗәйриләргә керәк йәргә йетип бериш асанрақ

J-сизиғи: немишкә оттурилиқ муһим

«Йүкләм — иммунитет» бағлинишиниң шәкли J һәрпигә охшайду. Һәрикәтсизлик — юқумлуқ кесәллик хәвпиниң жуқурилиши. Оттура мунтизим пааллиқ (меңиш) — сизиқниң әң асти, әң яхши муһапизә. Амма һәддидин ашқан, һалдин кәткүзидиған йүкләмләр (мәсилән, тәйярлиқсиз марафон) иммунитетни қисқа вақитқа «чүшүрүши» мүмкин

Яхши хәвәр: меңиш дегидәк һәмишә J-сизиғиниң «саламәт» қисмида туриду. Адәттики сәйлә билән артуқ чиниқиш мүмкин әмәс — узун меңишму оттура йүкләм болуп қалиду


Аз ағруш үчүн қанчилик меңиш керәк

  • Көп күнләрдә 30–45 минут оттура меңиш — дәл шундақ режим тәтқиқатларда ишлитилди
  • Мунтизимлиқ зичлиқтин муһим. Тәсири жиғилма: һәр күнки сәйләләр сийрәк юрүшләрдин яхширақ ишләйду
  • Очуқ һавада вә күндүзлүк нурда маң — уйқу вә кәйпиятқа қошумчә, шуниң билән биллә қуяшлиқ күнләрдә D витамини
  • Болупму совуқ пәсилдә әһмийәтлик, шамаллаш айлинип жүргәндә; совуқтин қорқма — қишта вә совуқта меңишни көрүң

Қачан чиқмаслиқ яхши

Аддий қаидә «бойинниң үстидә / бойинниң астида»: бойинниң үстидики йеник аламәтләрдә (тумаву, тамақ аччиши) тинч қисқа сәйлә адәттә болиду. Амма қизитма, бәдән ағриши, көкрәк йөтили, мәдарсизлиқ болса — йүкләмни тохтитип дам елиш керәк: қизитма вақтидики чиниқиш жүрәккә хәтәрлик. Йениклигәндә, аздин башлап, меңишкә қайт


Хуласә

Иммунитет дориханидин сетивелинмайду — у адәтләр билән қурулиду, мунтизим меңиш болса асасийлириниң бири. Паал кишиләр шамаллаш билән дегидәк икки һәссә аз күн өткүзиду вә йениклирәк ағрийду. Механизм ениқ: һәр сәйлә иммун һүҗәйрилирини сәпәрвәр қилиду, узун муддәттә болса яллуғланиш, стрессни азайтиду вә иммунитетниң қеришини астилитиду

Йенөнтисиз рецепт: көп күнләрдә 30–45 минут оттура меңиш, болупму шамаллаш пәслидә. Өзәңни һалдин кәткүзүш керәк әмәс — дәл тинч мунтизимлиқ сени J-сизиғиниң әң муһапизәләнгән нуқтисида тутиду

Мәнбәләр

  1. Nieman DC, Henson DA, Austin MD, Sha W. "Upper respiratory tract infection is reduced in physically fit and active adults." British Journal of Sports Medicine, 2011. → BMJ
  2. Nieman DC, Wentz LM. "The compelling link between physical activity and the body's defense system." Journal of Sport and Health Science, 2019. → Elsevier
  3. Chastin SFM, Abaraogu U, Bourgois JG et al. "Effects of regular physical activity on the immune system, vaccination and risk of community-acquired infectious disease: a systematic review and meta-analysis." Sports Medicine, 2021. → Springer
  4. Bull FC, Al-Ansari SS, Biddle S et al. "World Health Organization 2020 guidelines on physical activity and sedentary behaviour." British Journal of Sports Medicine, 2020. → BMJ
Qozgal

Қәдәмни сана, аз ағри

Qozgal һәр қәдәмни автоматик санайду вә сәйләләрни өткүзүп қоймаслиққа ярдәм қилиду. Тегин

Блогниң барлиқ мақалилири