Qozgal Блог Йолланма
Йолланма

Термез парклирини сәйлә қилиш: сайәдә тохтайдиған қисқа шәһәр маршрути

Термездә көрүшкә тегишлик җайлар арисида узун йол меңиштин көрә, паркқа қайтип келидиған қисқа айланма йолни пиланлаш қолайлиқ. Достлуқтин башла: бу йәрдә йолларда сәйлә қилип, сайәдә дәм елип, йәнә бир айлам қошуш-қошмаслиқни шу йәрдила қарар қилалайсән. Төвәндә йол узунлуғи, қәдәм сани вә иссиққа мунасивәтлик көрсәтмиләрни тапалайсән.

9 мин оқуш 7 мәнбә
Термездики шәһәр бағида дәрәқләр арисида сайә чүшүп турған йол

Алди билән парклар тизимини әмәс, қисқа айланма йолни талла

Бу маршрут Термезниң мәркәзидики яшил зоналарда аста сәйлә қилиш үчүн түзүлгән; археологиялик ядикарлиқларға бериш яки Әмудәря бойиға узун йолға чиқиш үчүн әмәс. Асасий нуқта — Достлуқ парки; харитиларда у Do'stlik o'yin parki дәпму көрситилиду. Шу йәрдин қисқа айланма йол билән башлаш вә олтирип дәм ализишқа болидиған җайдин жирақ кәтмәслик қолайлиқ.

Мақалидә таллашқа икки хил узунлуқ бар: парк ичидики қисқа айланма йол вә парк билән әтраптики кочиларда сәйлә қилишқа болидиған узунирақ йол. Булар пиланлаш үчүн берилгән көрсәтмиләр, рәсмий бәлгү қоюлған маршрутлар әмәс: кириш җайлири, меңишқа болидиған йоллар вә сайә өзгирип туруши мүмкин. Барғанда қайси йолларниң очуқлиғини вә һәқиқәтән сайә бар-йоқлуғини көзәт.

  • Аста меңип бәдән чиниқтурмақчи болсаң — Достлуқниң ичидила қелип, башлиған нуқтиңға қайт.
  • Узунрақ меңишни халисаң — пақат тротуари ениқ вә кәйниңгә бурулуш мүмкин болған йеқин әтраптики бир қисмини қош.
  • Башқа паркқа бармақчи болсаң — Бобур бағичә айрим қисқа сәйлә пиланла; маршрутни харитидин текшүрмәй туруп уни Достлуқ билән қошма.
0,8 км мәркәздики қисқа айламниң тәхминий узунлуғи
1,5–2,5 йенидики кочиларни қошқандики км
1–3,8 миң йол узунлуғиға бағлиқ тәхминән қәдәм

Башлинидиған нуқта — Достлуқ парки

Издәш үчүн харитиға Do'stlik o'yin parki яки Dustlik Park дәп яз. Паркниң ениқлима карточкисида униңға йеқин җай сүпитидә San'at saroyi көрситилгән — паркниң тәхминән 410 метр йенида. Бу таксиға яки пиядә йетип келишкә пайдилиқ бәлгә, лекин у йәрдә қолайлиқ кириш еғизи бар яки сәнгә керәк автобус тохтайду дегән капаләт әмәс.

Сәйлини әң йеқин очуқ кириш еғизидин башлашни пиланла. Алди билән паркниң ички йоллирини айлинип, дәм алидиған җайларни байқап көр вә сайәниң пақат йенидики чимлиққила әмәс, йолниң өзигиму чүшүватқан-йоқлуғини баһала. Биринчи айламда күн чүшидиған җайлар учрап қалса яки йол еғизи йепиқ болса, һәр қандақ һаләттә дәсләпки планға әмәл қилиш шәрт әмәс: айламни қисқартип, өзәң билгән йол билән қайт.

Көрсәтмә, капаләт әмәс Термезниң мәркәзидики шәһәр парки үчүн башқа бир маршрутлар каталоги тәхминән 0,82 км лиқ сәйлә маршрутини көрситиду. Буни қисқа сәйлә үчүн өлчәм сүпитидә ишләт, лекин маршрутниң бүгүн Достлуқтики очуқ йолдин өтидиғанлиғиға капаләт дәп қарима. Сәйләдин бурун кириш еғизлири билән йолни йеңи харитидин текшүр.

25–40 минутлуқ айланма йол

Паркқа биринчи қетим кәлсәң, дәрһал униң һәммә йәрлирини айлинип чиқишқа урунма. Кириш еғизидин башлап, ички йолларниң бири билән тохтап дәм алғили болидиған җайғичә маң, андин у билән улинишлиқ болса параллел йол билән қайт. Шундақ қилсаң, җанлиқ кочиларға чиқмайла кичик айланма йол ясалайсән. Йол айриш нуқтилириға кәлгәндә давами көрүнүп туридиған вә һәр вақит кәйниңгә бурулушқа болидиған йолни талла.

  1. Кириш еғизида навигация яки қәдәм санайдиған әсвапни ишқа қош; шунда вақит билән биллә һәқиқий маңған мусапиниму көрәләйсән.
  2. Дәсләпки 300–500 метрни өзүңгә қолайлиқ сүръәттә меңип, сайәдә дәм алидиған җайни тап.
  3. Бир нәччә минут тохта: олтар, су ич вә өзүңни қандақ һис қиливатқиниңни байқап көр.
  4. Давамлашни халисаң, паркниң йәнә бир очуқ қисмидин өтүп, башқа йол билән қайт.
  5. Иссиқлап кәтсәң яки сайә түгәп қалса, кәйниңгә бурул — қисқа маршрутуңни тамамлидиң.

Парк ичидики сәйлә үчүн тәхминән 0,8–1,2 км ни нәзәрдә тутсаң болиду. Йенидики бир кочини қошуп, охшаш йол билән қайтсаң, җәмий узунлуқни тәхминән 1,5–2,5 км дәп пиланла. Бу пиланлаштики мөлчәр, тәйяр айланма йолниң ениқ узунлуғи әмәс: өз вариантиңни харита яки қәдәм санайдиған әсвап билән өлчә. Километрни қәдәмгә айландуруш керәк болса, қәдәм узунлуғи тоғрисидики чүшәндүрүшни оқуп көр.

Һалитиң болса, немини қошсаң болиду

Қисқа сәйлә азлиқ қилса, жирақ нишан таллашниң орниға аз-аздин узарт: паркниң йәнә бир йолида маң яки әтраптики бир квартални қошуп, кәйниңгә қайт. Узунрақ айланма йол үчүн аддий қаидини әстә тут: бурулидиған җай ениқ болсун, қайтиш йоли болса тохтимай меңишқа тәйяр болған узунлуқтин ашмисун. Тротуар түгәп кәтсә яки кәң кочини кесип өтүшкә тоғра кәлсә, түз йол чиқириш үчүн йол четидә маңма.

ВариантУзунлуғи вә қәдәм саниҚачан таллаш керәк
Пақат Достлуқ паркиТәхминән 0,8–1,2 км; тәхминән 1 000–1 800 қәдәмҚисқа сәйлә қилип, тез қайтиш керәк болса
Парк вә йенидики кочиларТәхминән 1,5–2,5 км; тәхминән 1 800–3 800 қәдәмҺалитиң бар вә хәвпсиз тротуарни таллашқа болидиған болса
Бобур паркиға айрим беришАйланма йолниң узунлуғини барған йәрдә вә харитидин текшүрПарклар арисида узун йол маңмайла башқа яшил зонани көргүң кәлсә

Қәдәм сани — қопал мөлчәр: 1 километрға көпинчә тәхминән 1 200–1 500 қәдәм тоғра келиду, лекин сениң көрсәткүчиң бой, сүръәт вә қәдәм узунлуғиға бағлиқ. Бу мөлчәрни өзүңниң әсваптики көрсәткүч билән селиштур. Олтирип дәм алсаң, бу маршрутниң хаталиғи әмәс: қәдәм санайдиған әсвап маңған йолиңни өлчәйду, дәм елиш болса сәйлини синаққа айландурмаслиққа ярдәм бериду.

Сайә километрдин муһим

Сайә пақат тохтап дәм елидиған җай үчүнла пайдилиқ әмәс: иссиқ күндә у қайси йолни таллашниң өлчими болуши мүмкин. Тәтқиқатлар Термездә елип берилмиған, шуңа уларниң нәтиҗилирини Достлуқтики ениқ дәрәқләргә яки һава температурисиға биваситә тәдбиқлашқа болмайду. Амма умумий хуласә әмәлий: қисқа сәйлә пиланлиғанда әң қисқа йолни әмәс, қолайлиқ йолни таллаш орунлуқ.

International Journal of Biometeorology · 2016 Сайәниң сирттики иссиқлиқ қолайлиқлиғиға тәсири — Темпидә өткүзүлгән пәсиллик дала тәдқиқати

Һава райини күзитиш вә 1 284 кишини соалнамидин өткүзүшни өз ичигә алған дала тәдқиқати иссиқ, қуруқ Темпи шәһридә елип берилған. Қатнашқучилар сайәдә өзлириниң иссиқлиқни һис қилишини тоққуз баллиқ өлчәм бойичә күн астидикигә селиштурғанда, ортачә бир бал кәнирәк, қолайлиқ дәп баһалиған. Бу Термездики шараит өлчәнгән дегини әмәс, лекин сайәдә дәм елиش вә сайә чүшидиған йолни таллашниң немә үчүн муһимлиғини чүшәндүриду.

Middel et al., International Journal of Biometeorology, 2016

Иккинчи тәдқиқатта пиядә маңғучиларниң иссиқ шәһәр шараитидики йол таллиши үгинилгән. Муәллипләрниң моделида сайәдики мусапә күн астидики охшаш мусапигә селиштурғанда маңишқа асанирақ дәп һис қилинған. Бу сениң маршрутуң үчүн һәммигә мас келидиған қаидә әмәс, узунрақ айланма йол һәрдайим яхши болиду дегән вәдиму әмәс. Әксичә, хәвплик йол бойида меңишқа тоғра кәлмисә, сайәлик қисқичә четкә чиқишқа рухсәт беридиған бир дәлил.

Scientific Reports · 2022 Иссиқ шәһәр шараитида пиядә маңғучиларниң йол таллишини иссиқлиққа қарита тәртипий маслишиш чүшәндүриду

Тропик шәһәрдә йол таллаш бойичә өткүзүлгән тәҗрибидә, қатнашқучиларниң қуяшниң тәсирини нәзәрдә тутқанлиғи вә сайәлик йолни таллиши мүмкинлиги байқалған. Тәтқиқатчиларниң моделида сайәдики мусапиниң салмиғи тик қуяш астида меңилидиған мусапидикидин төвән болған. Бу нәтиҗини Термез үчүн ениқ һисап дәп әмәс, йол таллашқа ярдәм беридиған көрсәтмә дәп ишләт.

Melnikov et al., Scientific Reports, 2022

Қисқартиш асан болған айланма йолни талла: яхши шәһәр маршрути пүткүл йолни бесип өтәләйдиғанлиғиңни испатлашни тәқәзза қилмайду.

Иссиқта: вақит, су вә дәм елиш

Термезниң язлири иссиқ вә қуруқ; Бирләшкән Милләтләр Тәшкилатиниң әтрап-муһит тоғрисидики доклатида бу йәрдә язлиқ температураниң пат-пат 40 °C дин ешип кетидиғанлиғи қәйт қилинған. Шуңа сәйлини чүш вақтидики әң қаттиқ күндә әмәс, әтигән яки кәчқурун пиланла. Күн бәк иссиқ болса, маршрутуңни қисқа айламғичә қисқарт яки сәйлини башқа күнгә қалдур. Бәлгүлүк бир күнни пиланлаш үчүн пәсилгила тайинип қалмай, һава райи пәрәзини текшүр.

  • Өзүң билән су ал вә һалитиңгә қарап ич; дохтур суюқлуқ ичишни чәклигән болса, униң көрсәтмисигә әмәл қил.
  • Йеник кийим, бешиңни йепидиған баш кийим вә қолайлиқ аяқ кий.
  • Қаттиқ һерип кетиштин бурун дәм алидиған вақитни пиланла.
  • Иссиқ шамал яки чаңлиқ һава байқалса, һава сүпитини баһалап, сәйлини башқа вақитқа қалдурушни ойлаш.

Һалсизлиққа қаримай давамлашма Һалсизлиқ, бешиң айлиниш яки өзүңни начар һис қилиш башланса, тохта, сайә яки салқин җайға өт вә айламни түгитишкә урунма. Есиң чатишса, һушуңдин кәтсәң яки әһвалиң туюқсиз начарлашса, җиддий тиббий ярдәм керәк.

Дәрәқләр сәйлини раһәтлик қилиду, лекин парк һәр бир йолда салқин болиду дәп капаләт бәрмәйду вә һава райини текшүрүшниң орнини басмайду. Иссиқта һәқиқий сайә, шамал вә өз һалитиңни баһала. Бүгүн сәйлә қилиш қолайсиз болса, салқин бинаниң ичидә дәм елиш мәшиқни ташлаш әмәс, бәлки нормал таллаш.

Қандақ йетип бериш вә немиләрни текшүрүш керәк

Достлуққа бериш үчүн навигаторда Do'stlik o'yin parki дегән нам билән йол түзүш қолайлиқ; таксиға олтарсаң, San'at saroyi дегән бәлгиниму ейталайсән. Автобус үчүн сәпәр қилидиған күни маршрутни текшүр: җәдвәл вә тохташ җайлири өзгирип туриду, харитидики әң йеқин нуқта болса автобусниң у йәргә биваситә баридиғанлиғини билдүрмәйду.

Айрим қисқа сәйлә қилишқа болидиған йәнә бир яшил зона — Bobur istirohat bog‘i; харита карточкисида униң мәнзили Истиқлол кочиси, 28B дәп көрситилгән. Паркни нами вә мәнзили билән издәп, андин һазирқи кириш еғизини, кириш мүмкинчилигини вә иш вақтиниму ениқла. Алдин йолни һисаплимай туруп Достлуқтин Бобурғичә пиядә меңишни шәрт дәп пиланлима: аввал тротуарлар, кочилардин өтүш вә умумий мусапини текшүр.

Пақат йерим саитиң болса, бир паркниң ичидила қал. Көпрәк меңишни халисаң, Әмудәря бойини өзлүкидин қошушниң орниға яшил зона ичидики айламни узарт: у башқа узунлуқ вә шараитқа егә айрим маршрут. Шәһәрдики башқа йол таллашлири үчүн Термез маршрутлирини көр, иссиқ вақит вә кәчқурун сәйлә қилиш һәққидә болса иссиққа мунасивәтлик айрим йолйоруқни оқи.

Қисқичә
  • Қисқа сәйлә үчүн Достлуқ паркидин башла вә шу кириш еғизиға қайт.
  • Парк ичидики айланма йол үчүн тәхминән 0,8–1,2 км ни нәзәрдә тут; йенидики кочилар қошулса, маршрут тәхминән 1,5–2,5 км болуши мүмкин.
  • Қәдәм санини мөлчәр биләнла ал: һәр кишиниң қәдәм узунлуғи нәтиҗини сезиләрлик өзгәртиду.
  • Иссиқта әтигән яки кәчқурун сайлә қил, һәқиқий сайә издә вә һерип кетиштин бурун дәм ал.
  • Парклар арисида хәвпсиз йолни текшүрмигичә, Бобурни айрим сәйлә сүпитидә қараш қолайлиқ.

Көп учрайдиған соаллар

Биринчи сәйлә үчүн қайси паркни таллаш керәк?

Достлуқтин башла: бу мәркәздики шәһәр парки болуп, харитида айрим карточкиси вә қисқа маршрут көрсәтмиси бар. Барғанда қайси йолларниң очуқлуғини вә сайә бар җайларни текшүр.

2 км лиқ айланма йолда нәччә қәдәм болиду?

Қопал мөлчәр билән 2 400–3 000 қәдәм; лекин қәдәм узунлуғиң, сүръитиң вә бурулушларға қарап сениң көрсәткүчиң башқичә болуши мүмкин. Өз өлчәмлириңгә тайинип иш көр.

Достлуқ билән Бобур паркини бир сәйләгә қошушқа боламду?

Әгәр йеңи харитида тротуарлири бар қолайлиқ йол көрситилсә, мусаписи һава райи вә һалитиңгә мас кәлсә — болиду. Бу йәрдә парклар арисида ениқ мусапә көрсәтмәймиз: чиқиштин бурун текшүр вә маршрутни қисқартиш мүмкинчилигини қалдур.

Язда Термездә қачан сәйлә қилған яхши?

Күнниң салқинрақ вақти — әтигән яки кәчқурунни талла вә бәлгүлүк күнниң һава райи пәрәзини текшүр. Бәк иссиқ күндә сәйлини қисқарт яки башқа вақитқа қалдур; парктики сайә чүш вақтидики иссиқни хәвпсиз қилип қоймайду.

Мәнбәләр

  1. Middel A., Selover N., Hagen B., Chhetri N. Сайәниң сирттики иссиқлиқ қолайлиқлиғиға тәсири — Темпидә өткүзүлгән пәсиллик дала тәдқиқати. International Journal of Biometeorology, 2016. DOI
  2. Melnikov V. R. вә башқилар. Иссиқ шәһәр шараитида пиядә маңғучиларниң йол таллишини иссиқлиққа қарита тәртипий маслишиш чүшәндүриду. Scientific Reports, 2022. DOI
  3. UNEP, Finnish Meteorological Institute. Термез, Өзбекстандики һава сүпитиниң баһалиниши. Шәһәрниң климати, чаң вә һава сүпити тоғрисидики доклат. Доклат
  4. Яндекс Харитидики Do'stlik o'yin parki карточкиси; парк вә йеқиндики San'at saroyi бәлгиси көрситилгән. Яндекс Харитаси
  5. Яндекс Харитидики Bobur istirohat bog'i карточкиси; Истиқлол кочиси, 28B мәнзили көрситилгән. Яндекс Харитаси
  6. Termez City Park Walk: Термезниң шәһәр бағидики қисқа маршрут тоғрисидики башқа каталог. Маршрут
  7. Дуня сәһийә тәшкилатиниң Иссиқ долқунлар: қандақ салқин туруш керәк дегән иссиқтики тәртип тоғрисидики тәвсийилири. ДСҺ

Йәнә оқуң

Қәдәмлириңни Qozgal билән сана

Һәқсиз әпликация: қәдәмни санайду, стрикни жүргүзиду вә һәр күни меңишқа илһам бериду.

Блогтики барлиқ мақалилар