Гид

Басуу темпиңер ар башка болсо, кантип чогуу сейилдөө керек

Бирөө тез басканды жакшы көрсө, экинчиси шаарды шашпай карап басат. Ким дайыма ыңгайлашарын тандоонун кереги жок: маршрутту алдын ала макулдашып, тез жана жай баскан бөлүктөрдү кезектештирип, жолугушчу так жерлерди белгилегиле. Чогуу сейилдөөнү экөөңөргө тең жагымдуу кылуунун жолдору мына булар.

9 мүн окуу 3 булак
Парктагы жолдо эки дос чогуу сейилдөө планын макулдашып, жанаша басып баратышат

Сейилдөө — ылдамдыкты сынаган жарыш эмес

Жаныңдагы адамдын басуу темпи башкача болсо, маселе адатта кимдир бирөө «туура эмес» басканында эмес. Болгону бирөө тезирээк кыймылдаганда өзүн ыңгайлуу сезет, экинчисине шашпай басуу, сүйлөшүү же өзүнүн абалын эске алуу маанилүү. Муну алдын ала талкуулабасаңар, тез баскан адам улам артын карап, жайлай берет, ал эми жай баскан адам аны шаштырып жаткандай сезиши мүмкүн.

Жагымдуу сейилдөө үчүн жол бою бирдей ылдамдыкта жанаша басуу шарт эмес. Жалпы план болсо жетиштүү: кайсы жерде чогуу басасыңар, кайсы жерде кыска убакытка бөлүнсөңөр болот жана кайра кайдан жолугасыңар. Ошондо темп жарыш эмес, өз ара макулдашуунун темасына айланат.

Жалпы маршрут жалпы ылдамдыктан маанилүү. Жолдун бир бөлүгүн ар ким өз темпинде басса да, чогуу сейилдеп жатасыңар.

Адегенде максатыңарды жана абалыңарды талкуулагыла

Жолго чыгардан мурун ар бириңер сейилдөөдөн эмнени күтүп жатканыңарды сүйлөшкүлө. Бирөө узагыраак баскысы келсе, экинчиси жай сүйлөшүп, чарчабагысы келиши мүмкүн. Күткөн нерсеңерди ачык айткыла: «Маршруттун бир бөлүгүн демдүү баскым келет» же «Бүгүн мага жай темп керек». Кимдир бирөө ылдамдап же унчукпай калганда себебин божомолдогондон көрө, ушинткени оңой.

  • Бүгүн сейилдөөгө ар бириңер канча убакыт жана күч короткуңар келерин сурагыла.
  • Жалпы артыкчылыкты тандагыла: сүйлөшүү, кызыктуу жерлерди көрүү, демдүү басуу же жөн гана чөйрөнү өзгөртүү.
  • Жай басууга себеп бар-жогун тактагыла: чарчоо, оору, ыңгайсыз бут кийим, ысык, тепкичтер же бат-бат токтоп туруу зарылдыгы.
  • Кайсы бириңер болбосун тыныгууну же планды өзгөртүүнү эч кандай актоосуз сунуштай аларын макулдашкыла.
  • Жаныңдагы адамдын ылдамдыгын анын аракетчилдигинин өлчөмү деп эсептебегиле: темп адамга, маршрутка жана өзүн кандай сезип жатканына жараша болот.

Башында кыскача сурап көр Алгачкы мүнөттөрдө ар бириңерге табигый болгон темпте жанаша баскыла. Анан сура: «Ушундай ыңгайлуубу же тезирээк/жайыраак баскың келеби?» Саатына канча километр деген баарына бирдей ылдамдыкты дароо издөөнүн кереги жок: телефондогу сан дал бүгүн канчалык ыңгайлуу экенин айтпайт.

Gait & Posture, 2021 Сүйүшкөндөр чогуу басканда басуу ылдамдыгынын өзгөрүшү: жаш курактын жана тоскоолдуктары бар жолдун таасири

Изилдөөгө 25 жаштан 79 жашка чейинки 72 жуптан 141 адам катышкан. Чогуу басканда эки өнөктөш тең жалгыз баскандагыга салыштырмалуу ылдамдыгын азайткан; тоскоолдуктары бар жолдо да темп жайлаган. Бул бардык мүмкүн болгон шериктерди эмес, сүйүшкөн жуптарды изилдеген жана анда кантип макулдашуу жолдору текшерилген эмес. Бирок чогуу басуу эки адамдын тең көнүмүш темпин өзгөртө аларын көрсөтөт.

Cho H. et al. Gait & Posture. 2021;85:285–289. DOI: 10.1016/j.gaitpost.2021.02.017.

Мындан бирөө дайыма жайлашы, экинчиси болсо тезирээк басышы керек деген тыянак чыкпайт. Тескерисинче, чогуу басканда кайсы учурдан тартып ыңгайсыз болуп жатканын байкап, алдын ала башка жолдорду караштыруу пайдалуу. Эгер сейилдөөңөрдүн бири үчүн өзүнчө машыгуу катары маанилүү болсо, аны өзүнчө талкуулагыла: жолдун бир бөлүгүн чогуу, калганын ар ким өз темпинде бассаңар болот.

Жалпы планды сактоого жардам берген үч ыкма

Жолдун баарын жанаша басуунун зарылдыгы жок. Дал силердин маршрутуңарга жана мамилеңерге ылайык келген ыкманы тандагыла. Бир варианттан баштап, кийинки жолу башкасын сынасаңар болот.

ЫкмаКантип уюштуруу керекКайсы учурда ыңгайлуу
Айлампа бөлүктөрТез баскан адам кошумча айлампа жасап, кайра жалпы жолугушчу жерге келет.Так айлампасы жана коопсуз бурулуштары бар паркта же жээкте.
Жолугушчу жерлерАр ким өз темпинде алдын ала тандалган белгиге чейин басат, андан соң чогуу улантасыңар.Отургучтары, аянттары, паркка кире бериштери же башка көрүнүктүү жерлери бар маршрутта.
Лидерди алмаштырууБирөө багытты тандап, жолдун бир бөлүгүндө өзүнө ыңгайлуу темпти белгилейт, андан кийин кезек экинчисине өтөт.Сейилдөөнүн көбүндө жанаша баскыңар келсе жана экөөңөр тең кээде жол баштоого даяр болсоңор.

Айлампа бөлүктөр: күтпөй, кайра кайтып келгиле

Коопсуз айлампа тапкыла — мисалы, скверди айланган жолду же парктагы чакан айлампаны. Ыңгайлуу жерге чейин чогуу басып, андан кийин тез баскан адам кошумча айлампа жасап, ошол эле жерге кайтып келет. Ал убакта экинчиси алдын ала макулдашканыңардай жай баса, отура же кызыктуу жерди карай алат.

Эң негизгиси — кыска, көзгө жакшы көрүнгөн, татаал өткөөлдөрү жок коопсуз жерди тандагыла. Жаныңдагы адамды жолугуп калбай калышыңар мүмкүн болгон бейтааныш маршрутка жалгыз жибербе. Айлампа туташ болбосо же байланыш үзүлүп калышы мүмкүн болсо, «парктын жанында бир жерден жолугабыз» дебей, жолдун кайсы тарабы, кайсы отургуч же кайсы кире бериш экенин тактагыла.

Жолугушчу жерлер: ар ким өз темпинде басат

Маршрут түз болсо, алдын ала көзгө урунган жерлерди тандагыла: паркка кире бериш, көпүрө, аянт же отургуч. Тез баскан адам алдыга кетет, бирок макулдашылган жерде токтоп күтөт деп сүйлөшкүлө. Жай баскан адам кууп жетиш үчүн ылдамдабашы керек, ал эми тез баскан адам улам артын карап, жаныңдагы адам кайда экенин болжолдобойт.

Коопсуз токтоого жана кайра чогуу басууга ыңгайлуу жерлерди белгилегиле. Эл көп жүргөн көчөдө өткөөлдөн мурун бөлүнбөй, аны чогуу кесип өткөн жакшы. Эгер маршрут көрүнүшү начар жерлерден, тепкичтерден же тар тилкелерден өтсө, ал жерлерден чогуу өтүп, темпти бөлөк кармоо үчүн тынчыраак аймакты тандагыла.

Лидерди алмаштыруу: маршрутту экөөңөр тең тандагыла

Кээде темптин айырмасы ылдамдыкка гана эмес, бир адамдын дайыма жол баштап, бурулуштарды тандап, кайда токтоону чечип, ыргакты аныктаганына да байланыштуу болот. Жол баштоо кезегин бири-бириңерге өткөрүп тургула. Жол баштаган адам кийинки бөлүктү тандап, өзүнө ыңгайлуу темпти белгилейт; экинчиси анын басышын баалап же шаштырбайт.

  1. Башында жалпы жөнөкөй максат тандагыла — мисалы, паркка чейин баруу же тааныш жол менен бир айлампа басуу.
  2. Биринчи жол баштаган адам алдын ала тандалган белгиге чейин жетелесин.
  3. Жолугушчу жерге келгенде экөөңөргө тең ушундай ыргакта улантуу ыңгайлуубу деп сурагыла.
  4. Кезекти экинчисине өткөргүлө: эми ал кийинки бөлүктү же кыска тыныгууну тандайт.
  5. Бирөөңөргө ыңгайсыз болуп калса, кезегиңерди күтпөй, тыныгууну же планды өзгөртүүнү дароо талкуулагыла.
1 сейилдөөнүн жалпы максаты
2 темп — жеке, жарыш үчүн эмес
3 ыкма: айлампа, жолугушчу жер, лидерди алмаштыруу

Жолдон адашпай, чарчабай турган маршрутту кантип тандоо керек

Темпиңер ар башка болгон биринчи сейилдөө үчүн белгиси түшүнүктүү, жолду кыскартуунун бир нече жолу бар жана токтоп эс алууга мүмкүн болгон тааныш жерди танда. Бул бейтааныш көчөлөр менен узак маршрутту дароо пландаштыргандан кыйла ыңгайлуу. Бирөөңөр тезирээк баскыңар келсе, айлампа же барып-кайткан маршрут татаал бурулуштардын удаалаштыгынан адатта ыңгайлуу болот.

  • Жолдун бир бөлүгүндө коопсуз бөлүнүп, кийин кайра жолугууга болорун текшергиле.
  • «Чоң дарактын жанында» деген бүдэг келишимдин ордуна оңой таанылчу белгилерди тандагыла.
  • Сейилдөөнү эртерээк бүтүрүүгө же маршрутту кыскартууга мүмкүнчүлүк калтыргыла.
  • Жолдун үстүн, өткөөлдөрдү, өйдөлүштөрдү, жарыкты жана отурууга боло турган жерлерди эске алгыла.
  • Ит, коляска же таяк менен бассаңар, маршрутту тез баскан адамга эле эмес, экөөңөргө тең ыңгайлуу кылып алдын ала тандагыла.
PLOS ONE, 2019 Интернеттеги видеолордогу позаны эсептөө табигый шартта жанаша баскан адамдардын кыймылын шайкештештирерин көрсөттү

Авторлор шаарларда жуп-жубу менен басып бараткан адамдар тартылган 348 видеону талдап, көптөгөн жуптардын кадамдары менен бут кыймылдары жарым-жартылай шайкештешкенин аныкташкан. Бул байкоо кыймылдардын шайкеш келишин сүрөттөйт, бирок шериктер бирдей ылдамдыкты тандаарын же шайкештешүү сейилдөөнү ыңгайлуураак кыларын далилдебейт. Практикалык тыянак мындан жөнөкөй: жанаша басуу бири-бириңерге көңүл бурууга табигый түрдө жардам бериши мүмкүн, бирок ар бир кадамыңарды атайын бирдей кылуунун кереги жок.

Chambers C. et al. PLOS ONE. 2019;14(6):e0217861. DOI: 10.1371/journal.pone.0217861.

Жанаша бассаңар, бири-бириңерге өтө жакын турбай, жаныңдагы адамды кадамынын узундугун өзгөртүүгө мажбурлабаганга аракет кыл. Жанаша басып, сүйлөшүп, кээде бири-бириңерди карасаңар болот. Бирөө улам ылдамдап же жайлап жатса, кадамдарды шайкеш келтирүүгө аракет кылбай, айлампаларды же жолугушчу жерлерди тандагыла.

Темп ар бириңерге ыңгайлуу болушу керек

Ыңгайлуу темп эки адамдын ылдамдыгынын арифметикалык орточосуна сөзсүз барабар болбойт. Эгер келишим бириңерди дайыма күчтөнтүп, экинчисиңерди карманып басууга мажбурласа, бул чыныгы компромисс эмес. Сейилдөөнү бөлүктөргө бөлгөн жакшы: башталышы менен аягын чогуу жай басып, ортосунда айлампа жасагыла же ар башка темпте баскыла.

Кыймылы аз жаш 34 чоң кишинин катышуусундагы чакан изилдөөдө алардын ар бири өзүнө жактырган темптин айланасындагы ар кандай ылдамдыктар текшерилген. Ылдамдык өзгөргөндө физиологиялык жана кыймылга байланыштуу көрсөткүчтөр да өзгөргөнү белгиленген. Катышуучулар аз жана өзгөчө топ болгондуктан, жыйынтыктар баарына бирдей ылдамдыкты сунуштабайт. Алар этият принципти колдойт: бир санды баарына ылайыктуу деп эсептебей, өз сезимдериңерге көңүл бургула.

Frontiers in Physiology, 2024 Артык көрүлгөн ылдамдыктын айланасында басуу: зат алмашууну, кабылдоону, мейкиндик-убакыт жана туруктуулук көрсөткүчтөрүн изилдөө

Экспериментке кыймылы аз жаш 34 чоң киши катышкан. Авторлор ар бир катышуучунун көнүмүш темпине салыштырмалуу бир нече ылдамдыкты салыштырышкан. Ылдамдыктын өзгөрүшү өлчөнгөн зат алмашуу, сезүү жана кыймыл көрсөткүчтөрүнө таасир эткен. Бул маалыматтар чогуу сейилдөөнү текшерген эмес жана жуптар үчүн даяр формула бербейт, ошондуктан аларды мындай эскертүү катары кабыл алгыла: жеке ыңгайлуулук жалпы бир сандан маанилүү.

Majed L. et al. Frontiers in Physiology. 2024;15:1357172. DOI: 10.3389/fphys.2024.1357172.

Божомолдогондон көрө шарттуу белги жакшы Темпти текшериш үчүн кыска сөз айкашын тандагыла: «Ушундай жакшыбы?» же «Токтогуң келеби?» Бул сынак да, чыдамкайлыкты баалоо да эмес. Бул чарчоо кыжырданууга айлана электе бири-бириңерди угууга жардам берген жөнөкөй ыкма.

Бирөө машыккысы келип, экинчиси сейилдегиси келсе

Кээде максаттарыңар чындап эле ар башка болот: бирөө демдүү баскысы келсе, экинчиси сейилдеп, сүйлөшкүсү келет. Бул бир эле иш түрү сыяктуу түр көрсөтүүнүн кереги жок. Адегенде ыңгайлуу жерге чейин чогуу басып, андан соң маршруттун бир бөлүгүн өз-өзүнчө улантып, аягында кайра жолуккула. Тез баскан адам кошумча айлампа жасаса, жай баскан адам кыскараак жолду уланта алат.

Эгер бириңерге белгилүү бир жүктөм алуу маанилүү болсо, чогуу сейилдөө анын өз алдынча машыгуусун сөзсүз алмаштырат деп убада бербе. Жуп болуп басуу боюнча изилдөө чогуу басканда экөөңөрдүн тең ылдамдыгыңар өзгөрүшү мүмкүн экенин көрсөтөт, бирок белгилүү бир адамга кайсы темп жетиштүү болорун аныктабайт. Максатыңарды алдын ала сүйлөшүп, жаныңдагы адамды жеке ылдамдык өлчөгүчкө айландырбагыла.

Кыскача
  • Кимдир бирөө чарчагандан кийин эмес, жолго чыгардан мурун максатыңарды жана абалыңарды талкуулагыла.
  • Темпиңер ар башка болсо, айлампа бөлүктөр, алдын ала белгиленген жолугушчу жерлер же лидерди алмаштыруу ылайыктуу.
  • Токтоого, күтүүгө же жолду кыскартууга коопсуз болгон түшүнүктүү маршрутту тандагыла.
  • Жол бою бирдей кадам менен басууну талап кылбагыла: жалпы сейилдөөнүн ичинде ар башка темптеги бөлүктөр болушу мүмкүн.
  • Бирөөңөр машыгып, экинчисиңер жай сейилдегиңер келсе, максаттарды бөлүп, чогуу баштоону же кайра жолугушууну макулдашкыла.

Көп берилген суроолор

Сейилдөө чогуу болушу үчүн дайыма жанаша басыш керекпи?

Жок. Тандалган жерге чейин чогуу басып, айлампага же маршруттун бир бөлүгүнө бөлүнүп, кайра жолугушсаңар болот. Чогуу сейилдөө бир катарда дайыма жанаша басууга эмес, жалпы планга жана макулдашууга байланыштуу.

Жайыраак баскан адамды кантип күнөөлүү сездирбөөгө болот?

Анын темпин көйгөй дебе жана «Тезирээк бас, мен күтүп турам» деп айтпа. Ар ким өзүнө ыңгайлуу баса турган маршрутту макулдашып, абалын басым көрсөтпөй сура. Керек болсо, кыска айлампа же ыңгайлуу жолугушчу жер танда.

Тез баскан шеригим дайыма күтө берип чарчаса эмне кылыш керек?

Бул тууралуу ачык сүйлөшүп, сейилдөөнүн форматын өзгөртүүнү сунушта: бир бөлүгүн жанаша басып, андан кийин кошумча айлампа жасагыла же белгилүү жерден жолуккула. Күтүүнү кокустукка калтырбай, экөөңөргө тең бирдей ыңгайлуу деп түр көрсөтпөгүлө.

Сейилдеп жүргөндө бирөөбүзгө ыңгайсыз болуп калса эмне кылыш керек?

Коопсуз жерде токтоп, тыныгууну, кыскараак жолду же кайра кайтууну талкуулагыла. Алдын ала түзүлгөн план учурдагы абалдан маанилүү эмес: ким сейилдөөнү бузганы тууралуу талашпай эле, аны өзгөртсө болот.


Кийинки сейилдөөгө бир жөнөкөй ыкманы макулдашып көргүлө: чогуу баштоо, так жолугушчу жер жана шаштырбай темпти алмаштыруу. Экөөңөргө тең ыңгайлуу болсо — ушул ыкманы калтыргыла. Ыңгайсыз болсо, бири-бириңерди күнөөлөбөй, маршрутту өзгөрткүлө.

Булактар

  1. Cho H. et al. Changes to gait speed when romantic partners walk together: Effect of age and obstructed pathway. Gait & Posture. 2021;85:285–289. DOI: 10.1016/j.gaitpost.2021.02.017
  2. Chambers C. et al. Pose estimates from online videos show that side-by-side walkers synchronize movement under naturalistic conditions. PLOS ONE. 2019;14(6):e0217861. DOI: 10.1371/journal.pone.0217861
  3. Majed L. et al. Walking around the preferred speed: examination of metabolic, perceptual, spatiotemporal and stability parameters. Frontiers in Physiology. 2024;15:1357172. DOI: 10.3389/fphys.2024.1357172

Кадамдарыңды Qozgal менен сана

Акысыз колдонмо: кадам санайт, стрик жүргүзөт жана күн сайын басууга түрткү берет.

Блогдогу бардык макалалар