Қадамзанӣ бо барфпӯш: аз куҷо оғоз кунӣ
Барфпӯшҳо вазнро дар сатҳи калонтар тақсим мекунанд, бинобар ин пой камтар ба барфи нарм фурӯ меравад. Аммо роҳ рафтан ба ҳар ҳол метавонад осон набошад: барф дар ҳама ҷо яксон чуқур ё зич нест ва барои ҳар қадам бояд таҷҳизоти иловагиро бардошт ва пеш гузошт. Барои сайри аввал масофаи зиёд муҳим нест, муҳим он аст, ки оромона одат кунӣ ва ҳанӯз пурқувват буданат тавонӣ ба қафо баргардӣ.
- Бори аввал масири кӯтоҳ, шинос ва камнишеберо интихоб кун, ки ба нуқтаи оғоз баргаштан аз он осон бошад.
- Барфпӯшро аз рӯйи вазни худ бо либос ва ҷузвдон, навъи барф ва тавсияҳои истеҳсолкунанда интихоб кун.
- Қабат-қабат либос пӯш, то тавонӣ зуд қабати гармро кашӣ ё илова кунӣ, ва нагузор либос аз арақ тар шавад.
- Бо қадамҳои кӯтоҳ ва суръате роҳ рав, ки ҳангоми он суҳбат карда тавонӣ; ҳангоми болоравӣ суръатро кам кун ва ҳангоми фаромадан назоратро нигоҳ дор.
- Ларзиши сахт, сардаргумӣ, ҳаракатҳои ноҷӯр ё карахтии пӯст сабаб мешаванд, ки сайрро фавран қатъ кунӣ ва худро бехатар гарм намоӣ.
Барфпӯшҳо махсусан дар ҷойҳое муфиданд, ки пойафзол ба барфи нарми нисбатан чуқур фурӯ меравад. Дар пайроҳаи фишурда ё рӯи ях онҳо метавонанд нороҳат бошанд: барои ях одатан часпиши мувофиқ муҳимтар аст, на сатҳи калони барфпӯш. Санҷ, ки дар масири мушаххас чӣ лозим аст ва ташкилкунандагони он чӣ тавсия медиҳанд.
Барфпӯш ва пойафзоли мувофиқ интихоб кун
Барои сайри аввал барфпӯшро ба иҷора гирифтан қулай аст: пеш аз харидани таҷҳизот ҷойгиршавии тасмаҳоро месанҷӣ ва мефаҳмӣ, ки ин фаъолият ба ту мувофиқ аст ё не. Андозаро танҳо аз рӯйи дарозии кафи пой интихоб накун. Истеҳсолкунандагон одатан ҳудуди сарбориро нишон медиҳанд; вазни бадан, либоси зимистона ва ҷузвдонро ба назар гир. Ҳар қадар барф чуқуртар ё нармтар бошад, ҳамон қадар муҳим аст, ки намуна тавонад туро дар рӯи барф нигоҳ дорад, аммо андозаи ниҳоиро бо ҷадвали модели мушаххас муқоиса кун.
- Барфпӯшро бо ҳамон мӯзаҳои зимистонае бисанҷ, ки бо онҳо роҳ рафтанӣ ҳастӣ: тасмаҳо бояд пойафзолро маҳкам нигоҳ доранд ва нафишоранд.
- Санҷ, ки тасмаҳоро бо дастпӯшак то чӣ андоза осон маҳкам ё кушода метавонӣ.
- Барои масири ноҳамвор ба часпиши поён ва мавҷудияти такягоҳи болоравии пошна нигоҳ кун, агар он дар ин модел пешбинӣ шуда бошад.
- Бифаҳм, ки барфпӯшро дар куҷо ва чӣ гуна истифода кардан мумкин аст: одатан дар пайроҳаи лижаронӣ ба роҳи махсуси лижа баромадан лозим нест.
- Агар ба такягоҳи иловагӣ ниёз дошта бошӣ ё роҳ ноҳамвор бошад, чӯбдаст гир; дар масири ҳамвору шинос онҳо ҳатмӣ нестанд.
Дар таҳқиқоти озмоишгоҳӣ бо иштироки 12 калонсол, қадамзанӣ бо барфпӯш дар барфи фишурда аз роҳ рафтан дар сатҳи одӣ фарқ мекард: иштирокчиён ҳангоми қадам рон ва зонуи худро бештар хам мекарданд. Ин кори хурд дар бораи ҳаракат дар масири ҳамвор аст, на дастур барои ҳар гуна барф ё нишебӣ. Хулосаи амалӣ маҳдуд аст: аввал дар қитъаи осон машқ кун ва бигзор пойҳоят ба таҷҳизоти васеътар одат кунанд.
Browning RC, Kurtz RN, Kerherve H. DOI: 10.1080/14763141.2011.637129Ин рақамҳо протоколи мушаххаси озмоишгоҳиро нишон медиҳанд: онҳо давомнокии тавсияшавандаи сайрро муайян намекунанд ва исбот намекунанд, ки барфпӯшҳо хатари осебро кам мекунанд. Дар оғоз қадамро каме васеътар гузор, то барфпӯшҳо ба ҳам нарасанд, аммо пойҳоро аз ҳад зиёд дур нагузор. Чӯбдастҳо метавонанд барои нигоҳ доштани мувозинат кӯмак кунанд, аммо ҷойгузини масири мувофиқ ва ҳушёрӣ нестанд.
Дар озмоиш ҳашт мард иштирок карданд. Онҳо дар барфи нарм масофаи 1,6 км-ро бо моделҳое тай карданд, ки тарҳи тасмаҳояшон гуногун буд. Муаллифон байни вариантҳои санҷидашуда фарқияти сарбории физиологиро мушоҳида карданд. Таҳқиқот хурд буд ва моделҳои мушаххасро муқоиса кард, аз ин рӯ аз рӯйи он наметавон як тарҳро барои ҳама беҳтарин эълон кард: барф, ҷойгиршавии барфпӯш, масир ва роҳатии ту муҳиманд.
Dalleck LC, DeVoe DE, Kravitz L. DOI: 10.1080/0014013031000085699Пеш аз роҳ баромадан тасмаҳоро санҷ Барфпӯшҳоро дар назди хона ё ҷои ҳамвору бехатар банд кун, каме роҳ рав, тоб хӯр ва чанд қадам ба қафо гузоштанро санҷ. Агар тасмаҳо фишор диҳанд, кушода шаванд ё ба ҳам часпанд, пеш аз оғози масир онҳоро дуруст кун.
Масиреро интихоб кун, ки сюрпризҳои нолозим надошта бошад
Барои бори аввал пайроҳаи камнишебу шинос ё масиреро ҷӯй, ки зимистон мунтазам аз он мегузаранд ва дар бораи ҳолати барф маълумоти нав мавҷуд аст. Масири даврӣ ё рафтуомад бо нуқтаи бозгашти равшан мувофиқ аст. Танҳо ба харитаи тобистона такя накун: барф метавонад пайроҳа ва нишонаҳоро пӯшонад, барфи нарм бошад ҳаракатро хеле суст кунад. На танҳо масофа, балки баландии ҷамъшуда, пешгӯии обу ҳаво, соатҳои рӯшноӣ ва имкони зуд баргаштанро низ ба назар гир.
| Қитъа | Навкор бояд чиро ба назар гирад | Чӣ кор кардан |
|---|---|---|
| Пайроҳаи ҳамвору фишурда | Рӯйпӯш пешгӯишаванда аст, аммо баъзе ҷойҳо ях баста метавонанд | Зарурати воситаҳои зиддилағзишро бисанҷ ва эҳтиёткорона роҳ рав |
| Барфи нарм дар замини ҳамвор | Барои ҳар қадам нерӯи бештар лозим аст; чуқурии барф метавонад тағйир ёбад | Аз қитъаи кӯтоҳ оғоз кун ва ҳолати худро зуд-зуд санҷ |
| Нишебии тез ё масир дар зери нишебӣ | Хатари тарма вуҷуд дорад; ёфтани пайроҳа метавонад душвор бошад | Барои баромади аввал интихоб накун; пешгӯии маҳаллиро санҷ ва тавсияҳои мутахассисонро риоя кун |
| Пайроҳаи ҷангалӣ бо имкони бозгашт | Метавонӣ шароитро арзёбӣ карда, бо ҳамон роҳ баргардӣ | Нуқтаи бозгаштро пешакӣ муайян кун ва танҳо ба изҳои дигарон такя накун |
Агар масир аз минтақаи кӯҳӣ гузарад, пешгӯии маҳаллии хатари тарма ва тавсияҳои боғ ё хадамоти масирҳоро санҷ. Қадам задан бо барфпӯш худ аз худ маънои онро надорад, ки ту хатари тармаро арзёбӣ карда метавонӣ. Барои навкор оқилонатар аст, ки масири берун аз минтақаи тармахезро интихоб кунад, на ин ки аз нишебии тез гузарад ё аз зери он ҳаракат кунад. Кормандони боғҳои миллӣ махсус таъкид мекунанд, ки шароити зимистонаро санҷида, барои бозгашт омода бошӣ.
- Пеш аз роҳ баромадан пешгӯии обу ҳаво, ҳолати пайроҳа, огоҳиҳо ва вақти ғуруби офтобро санҷ.
- Ба шахси наздик бигӯ, ки ба куҷо меравӣ ва кай баргаштанӣ ҳастӣ.
- Харитаи масирро барои истифодаи бидуни интернет захира кун ва гумон накун, ки телефон ҳатман алоқа хоҳад дошт.
- Телефони пурзаряд, об, хӯроки сабук, дастпӯшаки эҳтиётӣ ва чароғи сар гир.
- Изҳои дигаронро кафолати бехатарӣ нашумор: онҳо метавонанд ба самти нодуруст ё қитъаи хатарнок баранд.
Агар нав ба қадамзанӣ дар зимистон сар карда бошӣ, тавсияҳои умумии роҳнамои мо барои навкорони саёҳат низ ба кор меоянд. Дар бораи он ки либос ва шароит ба сайри зимистона чӣ гуна таъсир мерасонанд, дар мақолаи қадамзанӣ дар ҳавои сард бихон.
Муаллифон маълумоти нашршударо таҳлил карда, барои моделҳое, ки харҷи нерӯро ҳангоми роҳ рафтан дар барф ҳисоб мекунанд, ислоҳот пешниҳод карданд. Чуқурӣ ва фурӯнишинии барф, инчунин хосиятҳои он аҳамият доранд. Ин баррасӣ ва таҳқиқоти ҳисобӣ аст, на санҷиши масирҳои сайругашт: он мефаҳмонад, ки чаро як масофа метавонад гуногун эҳсос шавад, аммо имкон намедиҳад, ки сарбории маҳз барои ту дақиқ ҳисоб карда шавад.
Richmond PW, Potter AW, Looney DP, Santee WR. DOI: 10.1016/j.apergo.2018.08.017Дар барфи чуқур масофаи рӯи харита тамоми воқеиятро нишон намедиҳад: зичии барф ва дараҷаи ба он фурӯ рафтани ту низ неруи ҳар қадамро тағйир медиҳанд.
Қабат-қабат либос пӯш ва хушк бимон
Ҳангоми роҳ рафтан баданат гармӣ ҳосил мекунад, аммо шамол, барф ва арақ метавонанд зуд эҳсосотро дигар кунанд. Пӯшидани чанд қабате, ки онҳоро танзим кардан мумкин аст, аз такя ба як куртаи бисёр гарм қулайтар аст. Сайрро бе ҳисси аз ҳад гарм шудан оғоз кун; агар гарм шудӣ, роҳҳои ҳавогузарро кушо ё як қабатро каш, то либос аз арақ тар нашавад.
- Қабати аввал намиро аз пӯст дур мекунад; пахта барои ин мувофиқтарин интихоб нест, зеро матои тар муддати дароз намнок мемонад.
- Қабати миёна гармиро нигоҳ медорад. Ғафсии онро вобаста ба пешгӯӣ, суръати ҳаракат ва ҳассосияти худ ба сармо интихоб кун.
- Қабати берунӣ аз шамол ва боришот муҳофизат мекунад, аммо агар имкон бошад, гармии зиёдатиро берун мебарорад.
- Ҷӯроби гарм ва мӯзаи обногузаре пӯш, ки ба тасмаҳо мувофиқ бошад. Гетри пой метавонад ба дохили пойафзол даромадани барфро пешгирӣ кунад.
- Вобаста ба обу ҳаво гӯш, ангуштон ва рӯятро пӯшон; як ҷуфт дастпӯшак ва ҷӯроби хушки эҳтиётӣ гир.
Либос бояд на танҳо гарм, балки танзимшаванда ҳам бошад: ҳангоми болоравӣ арақ мекунӣ, дар вақти таваққуф бошад зуд хунук мешавӣ. Барои дамгирӣ қабате гир, ки ба осонӣ пӯшида мешавад. Дар ҳавои сард нӯшидани об ва хӯрдани чизе низ фаромӯш нашавад: зимистон ташнагӣ камтар эҳсос шуда метавонад, аммо об ба ҳар ҳол лозим аст.
Обу ҳаво аз нақша муҳимтар аст Шамоли сахту тағйирёбанда, бад шудани дид, барфи тар ё якбора сард шудани ҳаво сабаби кофист, ки сайрро кӯтоҳ кунӣ ё ба вақти дигар гузаронӣ. Пешгӯиро на танҳо барои нуқтаи оғоз, балки барои тамоми масир санҷ.
Суръат, болоравӣ ва танаффусҳо
Оҳистатар аз он чи лозим мепиндорӣ, оғоз кун. Ҳадафи ту пайдо кардани ритмест, ки дар он бе нафастангии шадид бо ҷумлаҳои кӯтоҳ суҳбат карда тавонӣ. Ин роҳи амалии пешгирӣ аз тез рафтан дар оғоз аст, вақте сармо ва шавқу ҳаяҷон метавонанд хастагиро пинҳон кунанд. Агар барф чуқуртар шуд, қадамҳо вазнинтар шуданд ё зуд-зуд меистодӣ, суръатро кам кун ё масирро кӯтоҳ намо.
- Дар қитъаи ҳамвор пойҳоро устувор гузор ва кӯшиш накун, ки қадамҳои дароз монӣ.
- Ҳангоми болоравии камнишеб қадамро кӯтоҳ кун ва агар истифода бурдани чӯбдастҳоро донӣ, онҳоро барои такягоҳи иловагӣ истифода бар.
- Барои расидан ба вақти муайян суръатро зиёд накун: агар нафасат танг шавад ё пойҳоят ба таври намоён хаста шаванд, ист.
- Ҳангоми фаромадан бо қадамҳои кӯтоҳи назоратшаванда ҳаракат кун; вазнро якбора нагузарон ва кӯшиш накун, ки аз ҳамроҳат пеш гузарӣ.
- Пеш аз он ки тамоман бемадор шавӣ, танаффусҳои кӯтоҳ кун. Агар ҳангоми истодан ҳис кунӣ, ки хунук мешавӣ, зуд қабати гарм пӯш.
Сайрро бо захираи вақт ба нақша гир: баъди боридани барф ё дар рӯйпӯши нарм пеш рафтан метавонад аз интизорӣ сусттар шавад. Масирро танҳо аз рӯйи километрҳо арзёбӣ накун ва ба ҳар қимат анҷом додани онро мақсад нагузор. Агар гурӯҳӣ равед, суръатро ба суръати сусттарин иштирокчӣ мутобиқ кунед ва пешакӣ мувофиқа намоед, ки чӣ қадар зуд-зуд аз аҳволи ҳамдигар хабар мегиред.
Кай бояд истод ва ба қафо баргашт
Хаста шудан, арақ кардан ё эҳсос кардани он ки роҳ рафтан душвортар шудааст, муқаррарӣ аст. Аммо кӯшиш накун нишонаҳои хунукшавии хатарнокро нодида гирӣ. Ларзиши сахт ё қатънашаванда, хастагии ғайриодӣ, сардаргумӣ, хоболудӣ, сухани нофаҳмо ва ҳаракатҳои ноҷӯр талаб мекунанд, ки бори ҷисмониро фавран қатъ карда, ба гарм шудан сар кунӣ. Агар ин ҳолат ба ту ё ҳамроҳат рух диҳад, паноҳгоҳ биҷӯй ва ҳангоми нишонаҳои ҷиддӣ ё давомдор ба ёрии тиббӣ муроҷиат кун.
- Ист ва рӯй, ангуштони дасту пойро санҷ: карахтӣ, рангпаридагии ғайриодӣ, пӯсти сафедтоб ё муммонанд нишонаҳои хатарноканд.
- Агар либос тар шуда бошад, кӯшиш кун ба паноҳгоҳ равӣ ва либоси тарро бо либоси хушк иваз намоӣ.
- Одамро тадриҷан дар ҷои гарм кун; агар ба сармозадагӣ гумон дошта бошӣ, ӯро танҳо нагузор.
- Ҷойҳои эҳтимолан сармозадаро намол ва назди оташи кушода ё манбаи хеле гарми гармӣ нагир.
- Ҳангоми сардаргумӣ, халал ёфтани нутқ, заъфи шадид ё бад шудани аҳвол ёрии таъҷилӣ даъват кун.
То бад шудани ҳолат интизор нашав Мувофиқи маълумоти CDC, нишонаҳои сармозадагӣ дар калонсолон метавонанд ларзиш, беҳолӣ, сардаргумӣ, ноҷӯр шудани ҳаракати дастҳо, сухани нофаҳмо ва хоболудиро дар бар гиранд. Ҳангоми чунин нишонаҳо фавран амал кардан лозим аст; агар ба сармозадагӣ гумон дошта бошӣ, ба ёрии тиббӣ муроҷиат кун. Карахтӣ ва пӯсти сафедтоб ё муммонанд метавонанд нишонаи сармозанӣ бошанд. Манбаъ: CDC — пешгирии сармозадагӣ.
Саволҳои маъмул
Агар пештар ба саёҳати пиёда нарафта бошам, бо барфпӯш роҳ рафта метавонам?
Бале, агар аз масири кӯтоҳу камнишеб ва шароити фаҳмо оғоз кунӣ ва пешакӣ дар ҷои ҳамвор бо тасмаҳо кор карданро омӯзӣ. Бо масири дурдасти кӯҳӣ ё қитъае, ки арзёбии хатари тармаро талаб мекунад, оғоз накун.
Харидани барфпӯш ҳатмист?
Не. Барои сайрҳои аввал онҳоро ба иҷора гирифтан мумкин аст. Ҳамин тавр месанҷӣ, ки ҷойгиршавии тасмаҳо мувофиқ аст ва бо ҳамин мӯзаҳо роҳ рафтан бароят роҳат аст ё не.
Оё чӯбдастҳо лозиманд?
На ҳамеша. Онҳо метавонанд дар пайроҳаи ноҳамвор ва ҳангоми болоравӣ такягоҳи иловагӣ диҳанд, аммо барои ҳар масир ҳатмӣ нестанд. Агар чӯбдаст гирӣ, гузоштани онҳоро бе ҳаракатҳои ногаҳонӣ машқ кун ва агар дар тарҳашон ҳалқаҳои зимистона пешбинӣ шуда бошанд, мавҷудияти онҳоро санҷ.
Барои сайри аввал чӣ масофа интихоб кунам?
Масофаи ягонаи мувофиқ барои ҳама вуҷуд надорад: суръат аз барф, релеф, обу ҳаво ва таҷриба вобаста аст. Масири кӯтоҳеро интихоб кун, ки аз он осон баргаштан мумкин бошад; бо суръате рав, ки ҳангоми он суҳбат карда тавонӣ, ва пешакӣ нуқтаеро муайян намо, ки агар сарборӣ аз интизорӣ зиёд бошад, аз он ҷо ба қафо мегардӣ.
Агар барфпӯшҳо ба барф фурӯ раванд ё ман пайваста пешпо хӯрам, чӣ кор кунам?
Дар ҷои бехатар ист ва андозаи модел, тасмаҳо ва чуқурии барфро санҷ. Агар роҳ рафтан ноустувор бошад, ба қафо гард ё ба қитъаи осонтар гузар, агар он бехатар бошад. Танҳо барои он ки як қисми масирро аллакай тай кардаӣ, роҳро давом надеҳ.
Муҳим он аст, ки қуввататро захира кунӣ
Сайри аввал бо барфпӯш на барои он хуб мегузарад, ки ҳар қадар дуртар меравӣ, балки барои он ки шароити мувофиқро интихоб карда, бе шитоб бармегардӣ. Тасмаҳоро санҷ, аз масири осон оғоз кун, қабатҳои либос ва суръатро танзим намо ва агар обу ҳаво ё аҳволат бад шавад, ба қафо гард. Ҳамин тавр барои боз ҳам баромадан нерӯ ва хоҳишат боқӣ мемонад.
Манбаъҳо
- Browning RC, Kurtz RN, Kerherve H. Биомеханикаи қадамзанӣ бо барфпӯш. Sports Biomechanics. 2012;11(1):73–84. DOI: 10.1080/14763141.2011.637129
- Dalleck LC, DeVoe DE, Kravitz L. Арзиши энергетикӣ ва вокунишҳои физиологии мардон ҳангоми қадамзанӣ бо барфпӯшҳои дорои тасмаҳои чархзананда ва собит дар барфи нарм. Ergonomics. 2003;46(9):875–881. DOI: 10.1080/0014013031000085699
- Richmond PW, Potter AW, Looney DP, Santee WR. Коэффисиентҳои релеф барои пешгӯии харҷи нерӯ ҳангоми роҳ рафтан дар барф. Applied Ergonomics. 2019;74:48–54. DOI: 10.1016/j.apergo.2018.08.017
- National Park Service. Маслиҳатҳо барои сайругашт дар зимистон. Маслиҳатҳо барои сайругашт дар зимистон
- Centers for Disease Control and Prevention. Пешгирии сармозадагӣ. Пешгирии сармозадагӣ
- National Institute on Aging. 5 маслиҳат барои машқҳои бехатар дар ҳавои сард. Машқҳои бехатар дар ҳавои сард
